Co to za pismo
Obowiązek meldunkowy to wymóg z ustawy o ewidencji ludności: każdy, kto mieszka w Polsce, ma zgłosić gminie adres, pod którym przebywa. Zameldowanie jest bezpłatne: na pobyt stały albo na pobyt czasowy, gdy pod danym adresem mieszkasz przejściowo i nie traktujesz go jako stałego domu. Załatwiasz je w urzędzie gminy lub urzędzie miasta, w wydziale spraw obywatelskich albo ewidencji ludności, albo przez internet na gov.pl z profilem zaufanym. Do formularza dołączasz dokument potwierdzający prawo do lokalu (najczęściej umowę najmu) oraz podpis właściciela lub innej osoby z tytułem prawnym do mieszkania, która potwierdza, że tam mieszkasz. To potwierdzenie faktu, nie zgoda: właściciel nie może odmówić, jeśli naprawdę tam mieszkasz. Jeśli mimo to odmawia, możesz złożyć wniosek o zameldowanie w drodze decyzji administracyjnej, a gmina sama sprawdzi, czy mieszkasz pod tym adresem.
Pismo z gminy w sprawie meldunku to zwykle jedno z trzech:
- wezwanie do dopełnienia obowiązku meldunkowego: gmina prosi o zameldowanie się albo wymeldowanie;
- zawiadomienie o wszczęciu postępowania o wymeldowanie (z urzędu albo na wniosek właściciela): ktoś, zwykle właściciel, zgłosił, że już tam nie mieszkasz, i gmina sprawdza, czy wykreślić Cię z ewidencji;
- decyzja o wymeldowaniu: koniec takiego postępowania; od decyzji możesz się odwołać.
Dlaczego dostajesz takie pismo
Najczęstszy scenariusz: wyprowadzasz się, nie wymeldowujesz, a właściciel chce "wyczyścić" adres przed sprzedażą albo wynajmem kolejnej osobie i składa wniosek o wymeldowanie. Drugi scenariusz: konflikt z właścicielem lub byłym partnerem, który twierdzi, że już tam nie mieszkasz, choć mieszkasz. Trzeci: gmina porządkuje ewidencję, bo inny urząd (na przykład urząd wojewódzki w sprawie karty pobytu) zapytał o Twój adres. Ważne: wymeldowanie nie jest eksmisją, a zameldowanie nie daje żadnego prawa do mieszkania. To tylko wpis w rejestrze, kto gdzie mieszka.
Terminy
Dnia doręczenia nie wlicza się do terminu. Jeśli ostatni dzień wypada w sobotę, niedzielę lub święto, termin przesuwa się na najbliższy dzień roboczy. List polecony, którego nie odbierzesz, po drugim awizo (14 dni od pierwszego) uznaje się za doręczony, a terminy biegną dalej.
- Zameldowanie po przeprowadzce: obywatele Polski i UE najpóźniej 30. dnia od przybycia pod nowy adres; obywatele państw spoza UE najpóźniej 4. dnia od przybycia, jeśli pobyt w Polsce trwa dłużej niż 30 dni.
- Odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu postępowania: termin podaje pismo, zwykle 7 dni od doręczenia. W tym czasie możesz złożyć wyjaśnienia i dowody.
- Odwołanie od decyzji o wymeldowaniu: 14 dni od doręczenia decyzji, do wojewody, za pośrednictwem urzędu, który ją wydał.
- Wymeldowanie po wyprowadzce: najpóźniej w dniu opuszczenia mieszkania; zameldowanie pod nowym adresem wymeldowuje Cię automatycznie ze starego.
Co się stanie, jeśli zignorujesz pismo
Kary za brak meldunku nie ma, zniesiono ją w 2013 roku. Ale milczenie ma konsekwencje. Gmina rozstrzygnie sprawę bez Ciebie, na podstawie oświadczenia właściciela i ewentualnie wywiadu policji lub straży miejskiej, i wyda decyzję o wymeldowaniu. Tracisz wtedy oficjalny adres w Polsce. A bez meldunku trudniej o wiele rzeczy: numer PESEL (cudzoziemiec dostaje go z urzędu przy zameldowaniu na dłużej niż 30 dni), dowód osobisty, zapisanie dziecka do szkoły rejonowej, ustalenie rezydencji podatkowej, wiarygodny adres do korespondencji z urzędami i sprawy o kartę pobytu, w których urząd wojewódzki pyta o miejsce zamieszkania. Jeśli wpis w ewidencji jest nieaktualny, urzędy wysyłają pisma na stary adres, a Ty się o nich nie dowiadujesz.
Co zrobić teraz
- Sprawdź, jakie pismo masz przed sobą: wezwanie, zawiadomienie o wszczęciu postępowania czy już decyzję. Zapisz datę doręczenia.
- Jeśli gmina prosi o zameldowanie: idź do urzędu z dokumentem tożsamości (dowodem osobistym lub paszportem; cudzoziemcy spoza UE także z kartą pobytu, wizą lub stemplem w paszporcie potwierdzającym złożenie wniosku o pobyt), umową najmu i wypełnionym formularzem, na którym właściciel potwierdził Twój pobyt. Albo zrób to online na gov.pl, jeśli masz profil zaufany.
- Jeśli toczy się postępowanie o wymeldowanie, a Ty nadal tam mieszkasz: odpisz w terminie. Napisz, że mieszkasz pod tym adresem, i dołącz dowody: umowę najmu, rachunki, korespondencję na ten adres, oświadczenia sąsiadów. Możesz poprosić o wgląd w akta i o przesłuchanie Cię jako strony.
- Jeśli naprawdę już tam nie mieszkasz: potwierdź to w krótkim piśmie z datą wyprowadzki albo po prostu wymelduj się, w urzędzie lub online. Postępowanie stanie się bezprzedmiotowe i zostanie umorzone.
- Jeśli masz już decyzję, z którą się nie zgadzasz: odwołanie składasz w ciągu 14 dni w urzędzie gminy, który przekaże je wojewodzie.
- Każde pismo do urzędu musi być po polsku. Składaj je w dwóch egzemplarzach i zachowaj kopię z pieczątką wpływu, albo wysyłaj listem poleconym.
- Po zameldowaniu na pobyt stały dostaniesz zaświadczenie z urzędu; zaświadczenie o pobycie czasowym wydaje się na wniosek.
Jak pomaga analfabeta.pl
Wklej tekst pisma albo zrób mu zdjęcie. W swoim języku dostaniesz odpowiedź, o co chodzi gminie, czy musisz reagować i do kiedy, z konkretną datą. Jeśli trzeba odpisać, możesz zamówić gotowe pismo po polsku, na przykład oświadczenie, że nadal mieszkasz pod tym adresem, z lustrzanym tłumaczeniem i PDF do wydruku.